موسسه انتشارات بین المللی چتر اندیشه مجله پژوهش های معاصر در علوم و تحقیقات 2676-5764 8 82 2026 05 23 تثلیث در ارتباطات و نقدی بر شبه‌فرهنگ ارتباطی ایران: از توهم فرهنگی تا تمثیل‌زدگی گفتار 27 38 10.22051/jera.2021.31891.2698 FA نیما 1 کارشناسی ارشد ارتباطات فرهنگی و تبلیغات، دانشکده ارتباطات، دانشگاه سوره؛ مدیریت کسبوکار دکترای حرفه ای (DBA) 2026 02 22 پژوهش حاضر با هدف بررسی تمثیل‌زدگی گفتار و جریان‌های شبه‌فرهنگی در رسانه‌ها و سخنرانی‌های عمومی و تحلیل آثار فرهنگی، اجتماعی و ارتباطی آن‌ها انجام شده است. این مطالعه بر مبنای چارچوب نظری نظریه نماد و استعاره و نظریه قدرت نرم شکل گرفته است تا بتواند نقش تمثیل‌ها و نمادهای فرهنگی را در شکل‌دهی به نگرش‌ها، رفتارها و روابط قدرت بررسی کند. داده‌ها از طریق تحلیل محتوا و نمونه‌های رسانه‌ای، سخنرانی‌های عمومی و شبکه‌های اجتماعی گردآوری شد و با استفاده از روش تحلیل کیفی مورد پردازش قرار گرفت.یافته‌ها نشان می‌دهد که تمثیل‌زدگی گفتار به‌عنوان یک ابزار ارتباطی مؤثر، امکان انتقال مفاهیم پیچیده از طریق استعاره و نماد را فراهم می‌کند و ذهن مخاطب را به سمت درک ساده‌تر و تثبیت باورهای اجتماعی هدایت می‌کند. این پدیده باعث افزایش جذابیت، ماندگاری پیام و ایجاد چارچوب‌های ذهنی مشترک در مخاطبان می‌شود. جریان‌های شبه‌فرهنگی، به ویژه در ایران، نقش مهمی در بازتولید هنجارها و شکل‌دهی به تعاملات اجتماعی دارند، هرچند ظرفیت آن‌ها برای نوآوری و تغییر اجتماعی محدودتر از مدل‌های جهانی است.نتیجه‌گیری پژوهش نشان می‌دهد که تمثیل‌زدگی گفتار و جریان‌های شبه‌فرهنگی، ابزارهای کلیدی در تثبیت هویت جمعی و بازتولید روابط قدرت هستند. تحلیل نمادها و جریان‌های فرهنگی می‌تواند به فهم دقیق‌تر فرآیندهای اجتماعی و فرهنگی و توانایی پیش‌بینی اثرات رسانه‌ای و ارتباطی منجر شود. این یافته‌ها نشان می‌دهند که قدرت فرهنگی، فارغ از قدرت رسمی، توانایی تأثیرگذاری قابل توجه بر رفتارها و نگرش‌های جمعی دارد و مطالعه آن می‌تواند چشم‌انداز نوینی برای درک تعاملات اجتماعی و فرهنگی فراهم کند. /downloadfilepdf/17832